Cuộc sống nhọc nhằn của diễn viên xiếc Việt Nam qua ống kính nhiếp ảnh gia nước ngoài

(Mask) – Ai đã từng xem biểu diễn xiếc chắn hẳn sẽ không khỏi khâm phục sự khéo léo của các nghệ sĩ. Không mấy người biết, sau ánh đèn sân khấu là những câu chuyện khổ luyện mưu sinh đầy nhọc nhằn.

Xiếc là một trong những nghề lao động nặng nhọc, vất vả và nguy hiểm nhất so với các nghề khác liên quan đến nghệ thuật. Ngoài năng khiếu, lòng đam mê, tài năng, sự kiên trì học hỏi đòi hỏi những nghệ sĩ xiếc, ảo thuật phải vượt qua chính mình, vượt qua nỗi sợ hãi, thậm chí nguy hiểm đến tính mạng để học và biểu diễn thành công. Trước khi được tán thưởng bởi những động tác thuần thục, các nghệ sĩ đều đã phải trải qua nhiều lần thất bại, chấn thương, tai nạn nghề nghiệp.

Tuy nhiên, đối diện với thế cuộc nhiều đổi thay, mưu sinh bằng nghề xiếc đang là lựa chọn mạo hiểm mà không nhiều người dám theo đuổi. Nếu trước kia trẻ em là đối tượng khán giả đặc biệt của xiếc thì tới hôm nay, một bộ phận không nhỏ khán giả nhí đã chỉ dành ham mê cho trò chơi điện tử, phim ảnh, giải trí truyền hình mà không còn mặn mà với xiếc. Không có khách hàng thường xuyên, việc đầu tư nâng cấp kĩ năng cũng như sân khấu, dụng cụ biểu diễn đều hiếm hoi. Các nghệ sĩ cũng ít người giữ được lòng nhiệt huyết với xiếc khi quanh họ còn bao nỗi lo cơm áo gạo tiền. Tuy vậy, những ai đã quyết định gắn bó với nghiệp bằng niềm đam mê, họ vẫn từng ngày sống, biểu diễn và cháy hết mình trên sân khấu dẫu biết nghề xiếc có “bạc” cỡ nào.

Nhiếp ảnh gia người Uruguay Christian Rodriguez đã tới Việt Nam một vài lần, điều níu chân anh tại đây không phải là những thắng cảnh cổ kính, nghệ thuật ẩm thực đường phố như nhiều người mà lại là những nghệ sĩ xiếc. Anh cho biết mình hoàn toàn bị cuốn hút khi tới thăm Rạp xiếc Trung Ương để rồi sự cuốn hút thôi thúc anh trở lại Việt Nam, ở nhờ một nghệ sĩ đoàn xiếc và thực hiện những hình ảnh phóng sự đời thường về cuộc sống nhọc nhằn, thậm chí khó khăn của những nghệ sĩ sau sân khấu.

Nghệ sĩ Cao Xuân Hiển luyện tập cùng chú khỉ của mình tại phòng tập của liên đoàn xiếc Việt Nam.

Các nữ nghệ sĩ chuẩn bị phục trang trước khi ra biểu diễn.

Nụ cười của khán giả cũng như nhân viên cảnh sát khi xem một tiết mục xiếc hề trong một tour diễn ở Ninh Bình.

Phút nghỉ ngơi của các nghệ sĩ xiếc ở thành phố Hồ Chí Minh trong một nhà hát cũ.

Các nghệ sĩ sống cùng nhau trong nhà hát cũ này.

Bữa cơm tối vội vàng

Sau công việc, họ trở về với cuộc sống với những công việc thường ngày như bao người.

Chuẩn bị dụng cụ biểu diễn. Mỗi nghệ sĩ xiếc đều có thể thực hiện nhiều màn biểu diễn khác nhau, nhưng đều có sở trường riêng.

Phục trang biểu diễn được các nghệ sĩ tự làm sạch. Ảnh chụp tại Hà Nội.

Bên ngoài một chương trình biểu diễn xiếc ở Ninh Bình.

Thành viên 13 tuổi của đoàn xiếc đang được các nghệ sĩ lớn tuổi hỗ trợ bài tập kéo cơ.

Học viên trường đào tạo xiếc tại Hà Nội.

Các nghệ sĩ khởi động trước một buổi biểu diễn ở Sài Gòn.

Một vài đứa trẻ tò mò tìm sâu vào phía sau hậu trường của các nghệ sĩ trong buổi diễn ở Ninh Bình.

Những giọt mồ hôi trên sân khấu…

Nhiều nghệ sĩ xiếc đã được nghề nghiệp giúp bén duyên, trở thành vợ chồng. Trong ảnh: nghệ sĩ Mã Hoàng An tập luyện cùng vợ, nghệ sĩ Nguyễn Thị Thu Hiệp.

Một nữ nghệ sĩ chờ đợi phía sau cánh gà sân khấu.

T.H

ảnh: Christian Rodriguez