“Cánh đồng bất tận”: Đắt khách ngoài dự đoán

(Mask) – Theo tin từ nhà sản xuất (Công ty BHD), sau 10 ngày phát hành, Cánh đồng bất tận đã “gặt” được khoảng 6 tỷ- con số ấn tượng với chính nhà sản xuất và với không ít người từng dự báo về sự “vắng khách” của bộ phim này.    

Điều gì đã làm nên cú “xoay chiều” về mặt doanh thu của bộ phim được xem là mang tính nghệ thuật nhiều hơn là giải trí này?

 

Những “đặc sản” và PR gây sự tò mò

Mua bản quyền Cánh đồng bất tận để dựng phim từ năm 2006 nhưng mãi đến cuối năm 2009 Cánh đồng bất tận mới khởi quay. Trong khi sân khấu nhanh chân đưa tác phẩm này lên sàn diễn dịp đầu năm 2009 và cũng tạo được những tiếng vang đáng kể. Xúc động với câu chuyện văn học – Cánh đồng bất tận, nhưng các nhà làm phim cũng xác định bối cảnh phim, câu chuyện phim không thuộc “mô típ thương mại”.

Nói cách khác, người đọc có thể cảm động với Cánh đồng bất tận văn học bởi sức lay động của câu, chữ và lối hành văn giản dị chân phương của tác giả nhưng chưa chắc đã thích những bối cảnh bùn lầy, nước đọng; diễn viên lấm lem bùn đất trên phim nếu họ không tìm thấy ở Cánh đồng bất tận điện ảnh những hiệu ứng mang tính cộng cảm từ hình ảnh, diễn xuất, âm thanh, tiếng động.

Đó là cái khó, cũng là thách thức đối với những người làm phim, nhất là tư nhân bỏ tiền túi làm phim nghệ thuật. Lặn lội về miền Tây quay phim, kỹ lưỡng trong từng bối cảnh, các nhà làm phim đã đưa vào Cánh đồng bất tận những hình ảnh đặc trưng của miền Tây sông nước Nam Bộ với sông nước mênh mang trong dáng chiều buồn đến nao lòng; với tiếng vỗ cánh ràn rạt của những loài chim khuấy động một vùng sông nước; với ngút ngàn cánh đồng bàng (một dạng cây như cây cói ở Bắc Bộ) – khiến con người trở nên nhỏ bé trước thiên nhiên. Trong bối cảnh thiên nhiên đẹp như mơ ấy là những phận người cơ cực qua diễn xuất lung linh của diễn viên Lan Ngọc trong vai nữ chính – Nương và Võ Thanh Hòa (em trai Nương).

Người xem như sờ thấy, ngửi thấy, cảm giác thấy một phần cuộc sống của người dân nơi đây qua diễn xuất của 2 diễn viên này, cũng như những gì được tái hiện trong phim. Có thể nói việc chọn "phương án đối lập" ở mức cao nhất giữa bối cảnh đẹp như tranh với cuộc sống vất vả cùng những nỗi đau tâm trạng của các nhân vật đã làm nên những cơn lốc xoáy cảm xúc chạm tới trái tim của người xem. Ít người biết, để có những cánh đồng lúa chín vàng rực trên phim, trước đó mấy tháng, đoàn làm phim đã phải thuê người trồng hàng chục ha lúa, thả đàn vịt hơn ngàn con đã được nuôi và huấn luyện từ trước cho quen với cảnh nhiều người và ánh đèn chiếu sáng…

Tuy nhiên, yếu tố đầu tiên hút người xem tới rạp- sau đó mới là cảm động với bộ phim lại nằm ở nghệ thuật PR của đơn vị sản xuất phim. Từ đầu tháng 9, những trailer đầu tiên của bộ phim này đã được tung lên mạng. Chọn lựa những hình ảnh nóng nhất đưa vào trailer, những đoạn quảng cáo có phần “lấp lửng”… đã ít nhiều tạo sự tò mò cho người xem. Nhiều người muốn biết những diễn viên mà họ yêu mến như Dustin Nguyễn, Hải Yến, Tăng Thanh Hà… sẽ “nóng” cỡ nào trong bộ phim với bối cảnh là “cánh đồng” và “sông nước” này.

Kết cuộc, chỉ có 2 cảnh thực sự được xem là “nóng” – cảnh tình cảm giữa cô gái điếm Sương (Hải Yến đóng) và ông Võ (Dustin Nguyễn đóng) ở chòi canh vịt và cảnh Nương (con gái ông Võ) ở bờ sông và mức độ nóng thì còn kém xa Sống trong sợ hãi mà Bùi Thạc Chuyên đã làm cách đây ít năm. Không “nóng” như đã được quảng cáo, nhưng phim vẫn thu hút được đông đảo người xem đến rạp- đó mới là thành công đích thực. 24 bản phim phát hành cùng lúc tại các rạp (Hà Nội 8 bản), các suất chiếu luôn đông khách, doanh thu Cánh đồng bất tận từng ngày nhích lên trước sự bất ngờ của chính những người làm phim.

 

"Gạo ngon" nhưng..

 

 Tham gia buổi chiếu Ra mắt phim tại LHP QTVN lần thứ nhất, đạo diễn, NSND Đặng Nhật Minh thừa nhận Cánh đồng bất tận là một phim tốt nhưng ông cũng cho rằng phần đầu phim rề rà, phần cuối thì lại nhiều “bạo lực”. Và theo ông thì cái gì quá cũng không hay. NSND Trà Giang thì đánh giá cao diễn xuất của Lan Ngọc- cô sinh viên năm thứ 3 trường SK&ĐA TP.HCM lần đầu chạm ngõ điện ảnh với một vai lớn.

Nhưng nghệ sĩ này cũng cho rằng một trong những nhược điểm của phim này là “chọn diễn viên chưa trúng”. Về điều này thì đạo diễn Đào Bá Sơn nói thẳng: “Hai diễn viên không hợp vai trong phim là Hải Yến (vai cô gái điếm) và Tăng Thanh Hà (vai vợ ông Võ).

Hải Yến diễn xuất không đồng đều, thiếu chiều sâu, đặc biệt là thoại (thu trực tiếp) không phù hợp với nhân vật, không “ăn” với bối cảnh, gây ra sự phản cảm. Tương tự, Tăng Thanh Hà với vẻ ngoài của một tiểu thư khuê các đặt vào bối cảnh phim thành “lố”. Dustin Nguyễn diễn xuất tốt nhưng một chiều nên không tạo được chiều sâu cho nhân vật.

Lẽ ra, đạo diễn nên dành cho nhân vật ông Võ những khoảng lặng thể hiện những dằn vặt và tình yêu con ẩn sau những hành động cục cằn, thô lỗ của một người đàn ông chất chứa thù hận … Được như vậy, nhân vật này sẽ lấy được nhiều cảm thông từ phía khán giả, đời hơn, người hơn và nhân văn hơn…

Một số nghệ sĩ khác khẳng định: Xem Cánh đồng bất tận thấy “Gạo quá ngon” nhưng “nấu chưa khéo”. Một trong những sự “chưa khéo” dẫn đến phản cảm chính là cảnh được xem là nóng nhất trong phim – cảnh diễn xuất của Dustin Nguyễn và Hải Yến. Được biết, 60 người trong đoàn phim đã phải trằn mình trong đêm , đánh vật với những đàn muỗi bay ràn rạt quanh người để phục vụ cảnh quay này.

Đáng tiếc, cảnh quá đẹp, ngay đến cách hôn của Dustin Nguyễn trong vai một người đàn ông chăn vịt ở miền Tây cũng giống “sao Hollywood” thành ra… giả. Rồi những cảnh diễn chưa tới, như cảnh Sương chấp nhận bán mình để cứu đàn vịt, trong khi các tình tiết trong phim dẫn đến hành động này chưa đủ độ – đàn vịt không phải là cơ hội sống cuối cùng của gia đình ông Võ; những kẻ đến bắt vịt cũng chưa thể hiện rằng “cái tôi muốn là cô gái điếm kia chứ không phải đàn vịt”…

"Nấu" chưa khéo nên còn có sạn, đôi chỗ là sạn lớn. Thế nhưng, nhìn tổng thể- cốt truyện xúc động, diễn xuất của diễn viên nữ chính đặc biệt ấn tượng- diễn mà như không diễn; hình ảnh đẹp, góc máy lạ… đã tạo nên một bản giao hưởng bằng hình ảnh giàu cảm xúc, nhạc điệu, gây ấn tượng với người xem. Lâu lắm rồi, điện ảnh Việt mới có một phim mác “nghệ thuật” thu hút đông người xem mua vé vào rạp đến thế. Cạnh tranh với các “bom tấn” của Mỹ tại các cụm rạp Megastar với giá vé ngất ngưởng nhưng Cánh đồng bất tận vẫn rất đông người xem ở tất cả các suất chiếu.

 

 (Theo Văn hóa)